BOMBARDEMENT HERDENKING 2011 NIJMEGEN




Foto: de kleine kastanjeboom bij het monument hangt vol schommeltjes waarop de namen van de omgekomen kleuters zijn geschreven. Op de briefjes staan teksten van alle leerlingen over STILTE.



Sinds 2007 jaarlijks terugkerende activiteit i.s.m. gemeente Nijmegen, twee Montessorischolen en Ondernemersvereniging Marikenstraat.

Adoptiemonument DE SCHOMMEL
In 2007 adopteerden twee Montessorischolen uit Nijmegen i.s.m. Bureau Buitenkans het monument DE SCHOMMEL ter nagedachtenis aan de slachtoffers.
Jaarlijks verdiepen leerlingen van het Montessori College en bs Montessori Nijmegen zich in de bombardementsgeschiedenis middels diverse activiteiten.

Kinderen en oorlog Op 22 februari 1944 kwamen ruim 760 mensen om bij het bombardement op Nijmegen. Op de Montessorischool die in de binnenstad stond, kwamen op die middag 24 kleuters en acht zusters JMJ om het leven. Een schommel als gedenkteken, vormt met de kastanjebomen van de vroegere schooltuin een stille herinnering.





Verhalen van de schooldag van 22-02-1944
Verhalen over oorlog spreken kinderen enorm aan en dit verhaal spreekt hen des te meer tot de verbeelding omdat zij zich de benarde situatie van andere kinderen op die fatale dag zo goed kunnen voorstellen. Wie na de middagpauze om 13.28 uur op school was, werd getroffen. Wie onderweg naar school was, moest geluk hebben om niet geraakt te worden en zag de meest vreselijke gevolgen van het bombardement elders in het centrum van de stad.



VMBOers en leerlingen van de basisschool werken samen
Ook in 2011 werken grote en kleine leerlingen vanaf de kerstvakantie tot aan 22 februari samen in het project dat uiteindelijk leidt tot een zichtbare culturele bijdrage aan de herdenking op 22 februari. Dit jaar stond het het thema STILTE centraal: bij het vertellen van de verhalen, tijdens de wandeling langs de belangrijkste gebombardeerde plekken in het centrum van Nijmegen, tijdens het bezoek aan het kerkhof, in de klas in gesprekken en bij het maken van kleine schoomeltjes met teksten en gedichten. Zes leerlingen lazen tijdens de herdenking op 22-02-2011 de volgende tekst voor.






Foto: De Duitse ambassadeur in Nederland krijgt een krans aangereikt door leerlingen van het Montessori College.


Leerlingen vertellen tijdens de herdenking:
Montessori College, Cathie
"De schooldag van 22 februari 1944 begon gewoon zoals elke schooldag in de oorlog begon. En eigenlijk zoals bij ons allemaal een schooldag nog steeds begint. Omdat we ons dat zo goed kunnen voorstellen, zijn we diep geraakt door de verhalen over de rest van die schooldag. Want wat er verder op die dag gebeurde, hopen we nooit mee te maken.

Misschien wist je ’s morgens al dat je ’s middags naar de kerk zou gaan in de Molenstraat, voor de carnavalsviering. Misschien wilde je tussen de middag met een vriendin naar V&D om wat garen of wat daar op leek te kopen. Om iets te doen te hebben na school. Misschien had je ’s middags tijd om naar de bioscoop te gaan. Het was dinsdag en dan was een filmkaartje goedkoper."

Montessori basisschool, Dominique:

"Misschien was je blij wakker geworden omdat je jarig was die dag. Zoals vandaag in onze klas Pieter ook jarig is. Misschien voelde je je niet lekker en bleef je thuis van school. Ver weg van de stad. Oei, wat had je dan misschien een raar geluk! De zon scheen, maar het was erg koud. Misschien riep je moeder dan nog dat je je jas goed dicht moest doen en deed je dat toch niet. En misschien was dat dan de laatste keer dat je je moeder zag. Dat lijkt ons heel heel erg en het is echt gebeurd op die dag."

Montessori College, Esmerai:

"Onder de les hoorde je dan de eerste vliegtuigen overkomen en misschien vond je het wel prima om snel de schuilkelder in te gaan. Want je had net wiskunde, niet je favoriete vak! Toen het overvliegen bleef duren en duren, kreeg je misschien honger. En had je er spijt van dat je te dunne kleren aan had getrokken. Het was ijskoud in de schuilkelder. Tot je eindelijk aan het eind van de middagpauze naar buiten kon. Misschien kon je nog snel naar de stad rennen om een postzegelalbum voor je vader te kopen. Dat had je je moeder beloofd. Zou je het groene of het blauwe album kopen?"

Montessori basisschool, Mees:

"Misschien was je met de hele klas net op het schoolplein toen je alweer de schuilkelder in moest. De bommen vielen. Wij kunnen ons niet goed voorstellen hoe dat was voor de kinderen van toen. Misschien vond je de oorverdovende stilte vlak na het bombardement nog wel enger. Op 22 februari om twee voor half twee hield de schooldag op. Misschien zou je er je hele leven nog van dromen."

Wij maakten gedichten. Ik lees er eentje voor.

“Als je van tranen een trap kon bouwen
En van herinneringen een brug
Dan klom ik de hemel in
En haalde ik iedereen terug.”

Montessori College Zeanne:

"De schooldag van 22 februari 1944 hield vroeg op. Niet omdat de school “uit” was. Nee, er was geen school meer. Het werd stil, doodstil op dit schoolplein. Nu zijn wij hier met 51 Montessori leerlingen. Ter ere van de omgekomen kinderen en alle andere slachtoffers. Wij hebben samen nagedacht en geschreven over “stilte”. Onze gedichten plakten we op de rode schommeltjes. Die hangen tussen de jonge knoppen van de kleine kastanjeboom."

Montessori College, Leona:

"Omdat ik het verhaal over één kleuter zo aangrijpend vond, schreef ik dit gedicht:

De handjes

De lieve zachte handjes
De vertrouwde handjes
De handjes die zij beschermde
De handjes die zij moest loslaten
De handjes die zij nooit meer heeft gevoeld zoals ze waren
Door een bom kan zij die lieve kleine handjes nooit meer voelen

Wij brengen u nu de ansichtkaart.
Daarop staat met grote letters STILTE.
Eigenlijk zijn er ook geen woorden voor wat er toen gebeurd is."


Foto: Leerlingen delen jaarlijks een ansichtkaart uit aan de aanwezigen bij de herdenking. de kaart is een week lang gratis verkrijgbaar in alle winkels van de Marikenstraat Nijmegen.




Ansichtkaart 2011: Ontwerp Montse Hernández i Sala
Foto's: Malou Slungers
Idee project en samenstelling teksten: Marian van Steen

Informatie
Voor informatie over mogelijkheden, voorwaarden en kosten kunt u tijdens kantooruren contact opnemen.

Bureau Buitenkans
Marian van Steen
Moeflonstraat 41
6531 JS Nijmegen
Tel. 024 3236489
E-mail: info@bureaubuitenkans.nl